Bir seriden tek kare seçerken beş soru
Seriden tek kare seçerken göz, davranış, fon, renk ve bir cümlelik gerekçe yeter. En keskin olan her zaman kazanmaz.
Bir seriden tek kare seçmek, en keskin olanı otomatik almak değildir. Göz net mi, davranış duruyor mu, fon bağırıyor mu, hale var mı. Beş soru, yirmi benzer kareyi bire indirir. İndirmezseniz hepsini yayınlar, hiçbiri akılda kalmaz.
Göz veya kenar net mi
Portrede ilk soru gözdür. Gaga net, göz yumuşaksa o kare elenir. Doku karesinde soru, anlatmak istediğiniz kenardır. Şapka, polen, kaya çizgisi. O kenar yoksa serinin geri kalanı aynı hatayı taşıyordur. Bir tane bile doğru düzlemdeyse onu tutun, diğerlerini bırakın.
Keskinlik kaydırıcısı bu soruyu değiştirmez. Yanlış düzlem, masada daha çok bağırır.
Davranış bitmiş mi
Kanat yarım, göz kapalı, baş tam kalkmış alarm. Bunlar seriye girer çünkü hareket hızlıdır. Seçimde alarmı ödül diye tutmayın. Sakin duruş, beslenme veya tek bir temiz kanat yeter. Üç benzer sakin kare varsa birini bırakın. Üçünü birden koymak, kararsızlıktır.
Kaçışı siz başlattıysanız o kare serinin en heyecanlısı olsa da seçilmemelidir. Sakin olan daha dürüsttür.
Fon ve boşluk
Parlak leke, kesik gaga, ters yöndeki boşluk. Net bir göz bu hataları örtmez. Seride biri boşluğu doğru yöne koymuşsa o kazanır, daha büyük kırpılmış olan değil. Kırpma, pay varsa kullanılır. Pay yoksa o kare sahada bitmiştir, masa kurtaramaz.
Yaşam alanı karesi ile portreyi aynı seride karıştırmayın. Biri yeri, biri türü anlatır. İkisini de tutacaksanız gerekçeleri farklı olsun. Gerekçe “ikisi de fena değil” ise birini eleyin.
Renk ve hale
Seçimi renge göre yapmayın. En turuncu kare, en doğru ışık olmayabilir. En az müdahale isteyen kare, genellikle o günü daha doğru taşır. Hale varsa o kare “net” diye öne çıkmasın. Yumuşak ama temiz olan, konturlu olandan daha iyidir.
Ekranı küçültüp bakın. Küçük halde hâlâ konu seçiliyorsa kadraj çalışıyordur. Yalnızca yüzde yüze bakınca güzel olan, yayınladığınız boyutta dağılır.
Bir gerekçe yazmak
Seçtiğiniz kareye tek cümle: göz net ve bakış açık. Cümle kuramıyorsanız kare de kuramamıştır. Cümle “en çok beğeni alır” ise başka bir ölçüt kullanıyorsunuzdur. Arşiv o ölçütle şişer.
Elediklerinizi hemen silmeyin. Bir gün bekleyin. Ertesi sabah aynı cümle duruyorsa eleyin. İlk saatte yapılan seçim, yorgunluğun seçimidir.
Sık sorulan sorular
En keskin kare her zaman kazanır mı? Hayır. Göz yanlış yerdeyse veya kaçış sizin yüzünüzden başladıysa keskinlik yetmez.
Kaç kare yayınlanır? Bir davranış için çoğu zaman bir. Yer ve portre ayrı cümlelerse iki. On benzer kare, seçim değildir.
Elediklerimi hemen silmeli miyim? Bir gün bekleyin. Gerekçe ertesi sabah da duruyorsa silinebilir. Orijinal yedekte kalsın.